Στο πλαίσιο της κληρονομικής διαδοχής, αποτελεί συχνό φαινόμενο κάποιος να καθίσταται κληρονόμος από ιδιόγραφη διαθήκη, δηλαδή διαθήκη που έχει γραφτεί διά χειρός του κληρονομούμενου πριν τον θάνατό του.
Στις περισσότερες περιπτώσεις ο κληρονόμος, προκειμένου να επωφεληθεί την κληρονομιά και να μειώσει τους κινδύνους για τυχόν αγωγή ακύρωσης της διαθήκης ως πλαστής, θα πρέπει να προχωρήσει με την συνδρομή ενός έμπειρου Νομικού στο Κληρονομικό Δίκαιο στις απαραίτητες νομικές ενέργειες, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται όχι μόνο η δημοσίευση Ιδιόγραφης Διαθήκης αλλά και η κήρυξη της ως κυρίας και εν συνεχεία η σύνταξη αποδοχής κληρονομιάς.
Σκοπός της δημοσίευσης της διαθήκης είναι να γίνει γνωστή όσο γίνεται γρηγορότερα αφενός η ταυτότητα των κληρονόμων του διαθέτη, αφετέρου των τιμωμένων από αυτόν προσώπων, προκειμένου να μην υφίσταται οποιαδήποτε εκκρεμότητα στις συναλλαγές ή να αποφεύγονται οι αμφισβητήσεις κληρονομικών δικαιωμάτων, για την προάσπιση των οποίων διαφορετικά θα πρέπει να ασκηθεί αγωγή περί κλήρου.
Ως αγωγή περί κλήρου ορίζεται το δικαίωμα που προσφέρει προστασία στο κληρονομικό δικαίωμα ενός κληρονόμου, όταν αυτό αμφισβητείται. Η συγκεκριμένη αγωγή είναι μια καταψηφιστική αγωγή, δηλαδή επιφέρει την υποχρέωση του εναγομένου να αποδώσει στον ενάγοντα τα αντικείμενα κληρονομιάς.
Ποιος μπορεί να ασκήσει αγωγή περί κλήρου;
Αγωγή περί κλήρου μπορεί να ασκήσει οποιοσδήποτε κληρονόμος, οποιοδήποτε δηλαδή πρόσωπο έχει δικαίωμα πάνω σε κάποια κληρονομιά. Το δικαίωμα αυτό αποκτάται είτε με νόμιμη κληρονομική διαδοχή, είτε μέσω διαθήκης. Επομένως, αγωγή μπορούν να ασκήσουν οι κληρονόμοι εξ αδιαθέτου, οι κληρονόμοι εκ διαθήκης και οι κληρονόμοι με βάση άλλη κληρονομική σχέση.
Διαδικασία Κήρυξης Κυρίας Ιδιόγραφης Διαθήκης
Για τη δημοσίευση της ιδιόγραφης διαθήκης απαιτείται η εμφάνιση του πρωτοτύπου της.
Η κήρυξη της διαθήκης ως κυρίας μπορεί να γίνει κατά τη δημοσίευση της ή και μετά από αυτήν.
Η κήρυξη ιδιόγραφης διαθήκης ως κυρίας μετά την τροποποίηση του άρθρου 808 §3 ΚΠολΔ με τον Ν.4335/2015 γίνεται με πράξη του αρμόδιου για τη δημοσίευσή της Ειρηνοδίκη, εφόσον πιθανολογεί γνησιότητα της γραφής και της υπογραφής του διαθέτη.
Στην περίπτωση που η διαθήκη δημοσιεύεται από προξενική αρχή, αρμόδιος για να την κηρύξει κυρία είναι ο Ειρηνοδίκης του δικαστηρίου της κληρονομιάς.
Ειδικότερα η διαθήκη που δημοσιεύτηκε και κηρύχτηκε κυρία τεκμαίρεται γνήσια κατά το άρθρο 1777 ΑΚ, όταν για χρονικό διάστημα πέντε ετών από τη δημοσίευση της δεν υπάρχει αμφισβήτηση ως προς τη γνησιότητα της, σε δίκη που γίνεται ανάμεσα σε κάποιον από αυτούς που αντλούν δικαιώματα από αυτήν και κάποιον από αυτούς που βλάπτονται από την ύπαρξη της.
Η δημιουργία του μαχητού τεκμηρίου γνησιότητας της ιδιόγραφης διαθήκης έχει ως συνέπεια την αντιστροφή του βάρους απόδειξης, οπότε με την απόδειξη της μη γνησιότητας της βαρύνονται αυτοί που προβάλλουν τον συγκεκριμένο ισχυρισμό, ενώ μέχρι τη συμπλήρωση της πενταετίας το βάρος απόδειξης της γνησιότητας της διαθήκης το φέρει ο ωφελούμενος από αυτήν, ο οποίος και την επικαλείται.
Η ως άνω αρθρογραφία έχει σκοπό να ενημερώσει οποιανδήποτε κληρονόμο από ιδιόγραφη διαθήκη για τις ενέργειες που απαιτούνται προκειμένου να διασφαλίσει και να προστατέψει τα δικαιώματα του, ως κληρονόμου.
Το έμπειρο νομικό μας τμήμα σε ζητήματα Κληρονομικού Δικαίου, βρίσκεται στη διάθεση σας για την παροχή ορθών συμβουλών σε ζητήματα αποδοχής κληρονομιάς ή τυχόν διαφορών που μπορεί να προκύψουν από την αμφισβήτηση της γνησιότητας μιας διαθήκης.
Σημειώνεται ότι απαγορεύεται βάσει Κώδικα περί Δικηγόρων η παροχή νομικών συμβουλών άνευ της ανάλογης αμοιβής (άρθρο 57 Ν. 4194/2013).
